Εκπαίδευση (Φύλλο εργασίας)

 ΚΕΙΜΕΝΟ: Το σχολείο της ζωής

Ο 96χρονος σήμερα Γάλλος φιλόσοφος και κοινωνιολόγος Εντγκάρ Μορέν έδωσε τον περασμένο Ιανουάριο μια συνέντευξη στο περιοδικό Sciences Humaines. Παρουσιάζουμε στη συνέχεια ένα απόσπασμα από αυτή τη συνέντευξη.

- Έχετε εκφράσει στα βιβλία σας την ευχή για ένα «σχολείο της ζωής»…

- Το σχολείο οφείλει να συνδυάζει τρεις θεμελιώδεις αποστολές: την ανθρωπολογική, την εκπολιτιστική, την εθνική. Ανθρωπολογική, γιατί μόνον η πνευματική καλλιέργεια πρέπει να τελειοποιεί τον εξανθρωπισμό του παιδιού, αλλά πρέπει και να βοηθάει τον καθένα να αναπτύσσει τον καλύτερο εαυτό του, καθώς η ανθρώπινη ύπαρξη είναι ικανή και για το καλύτερο και για το χειρότερο, για να εξυψωθεί ή για να καταπέσει. Εκπολιτιστική, γιατί το ζητούμενο είναι να διαπλαστούν πολίτες ικανοί ταυτόχρονα για ατομική αυτονομία και για ενσωμάτωση στην κοινωνία τους. Εθνική, γιατί το σχολείο οφείλει να συμβάλλει στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και σκέψης της κοινωνίας.

Ουσιαστικά, το σχολείο οφείλει να επιτρέπει στον καθένα να θέλει να υλοποιήσει τις προσδοκίες του, αλλά πάντοτε στους κόλπους μιας κοινότητας. Γι’ αυτό, θα έλεγα ότι εκπληρώνει πλήρως τον ρόλο του όταν κατορθώνει να διδάσκει συνδυασμένα την ιδέα της προσωπικής ευθύνης και της αλληλεγγύης απέναντι στους άλλους. «Να μάθουμε να ζούμε» (η διατύπωση είναι του Ρουσό) σημαίνει να προετοιμαστούμε, για να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα της προσωπικής μας και της δημόσιας ζωής, να συνειδητοποιήσουμε τους κινδύνους του λάθους και της αυταπάτης, να συμφιλιωθούμε με την αβεβαιότητα, το τυχαίο, το απρόσμενο.

ΘΕΜΑΤΑ

Ερώτημα 1ο

Να χαρακτηρίσετε ως σωστή (Σ) ή λανθασμένη (Λ) καθεμία από τις παρακάτω περιόδους με βάση το Κείμενο  και να αιτιολογήσετε την απάντησή σας με το κατάλληλο χωρίο του κειμένου:

1. Η εθνική αποστολή του σχολείου συνδέεται με την καλλιέργεια της εθνικής συνείδησης.

2. Το σχολείο εκπληρώνει τον ρόλο του διδάσκοντας στους μαθητές πώς να εκπληρώνουν τους προσωπικούς τους στόχους.

3. Η φράση «γι’ αυτό» (2 η παράγραφος) σημαίνει συμπέρασμα.

4. Το ρήμα «να καταπέσει» χρησιμοποιείται στο κείμενο μεταφορικά.

5. Η λέξη «αυτονομία» είναι συνώνυμη με τη λέξη «ανεξαρτησία».

Ερώτημα 2ο

Στο Κείμενο 2 παρατηρείται η επιλογή ρημάτων που δηλώνουν αναγκαιότητα. Να βρείτε δύο χωρία που επιβεβαιώνουν την παραπάνω παρατήρηση και να δικαιολογήσετε αυτή την επιλογή με κριτήριο την πρόθεση του συγγραφέα.

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………........................................................................................................

Ερώτημα 3ο

Στο τέλος του κειμένου χρησιμοποιούνται: πρώτο πληθυντικό ρηματικό πρόσωπο, υποτακτική έγκλιση, ασύνδετο σχήμα. Τι θέλει να πετύχει με αυτές τις επιλογές;

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Ερώτημα 4ο

α) Να εξηγήσετε την αναφορά του Μορέν στον Ρουσό.

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

β) Πώς αναπτύσσεται η πρώτη παράγραφος του κειμένου και πώς εξυπηρετεί την πρόθεση του ομιλητή;

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Ερώτημα 5ο

Να παρουσιάσετε συνοπτικά τους στόχους του σχολείου, όπως παρουσιάζονται από τον Ε. Μορέν.

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………